Międzynarodowy Dzień Komara

Dzień Komara, obchodzony 20 sierpnia, jest dniem, który upamiętnia istotne odkrycie dokonane przez brytyjskiego lekarza Sir Ronalda Rossa. Jego badania przyczyniły się do zrozumienia roli samic komarów w przenoszeniu zarodźców malarii, czyli pasożyta rodzaju Plasmodium. Sir Ronald Ross był pionierem w dziedzinie badań nad malarią. Jego badania miały ogromne znaczenie dla rozwoju wiedzy na temat tej choroby i sposobów jej zwalczania. W 1897 r. Ross odkrył, że pasożyty wywołujące malarię rozwijają się w organizmach komarów widliszków z rodzaju Anopheles. To odkrycie miało ogromne znaczenie dla medycyny i walki z malarią.

Komar malaryczny, czyli widliszek, ma 8 mm długości i charakterystyczne małe plamki na swoich przezroczystych skrzydłach. Występuje również w Polsce, jednak na dziś nie ma obawy do rozwinięcia się ogniska malarii w naszym kraju. Malaria występuje i rozwija się w krajach o znacznie cieplejszym klimacie, głównie na obszarach tropikalnych, a największe jej skutki dotykają mieszkańców Afryki. Co roku ponad 220 mln osób zapada na malarię, a ponad pół miliona umiera. W wyniku ocieplenia klimatu poszerza się też granica obszarów, gdzie występuje ryzyko zachorowania na tę chorobę.

Aby zapobiec malarii, istotne jest podjęcie odpowiednich środków profilaktycznych. Przed podróżą do kraju, gdzie występuje ta choroba, należy skonsultować się z lekarzem i poddać szczepieniu przeciw malarii. W przypadku pojawienia się objawów po powrocie z takiego kraju należy jak najszybciej skonsultować się z lekarzem specjalistą. Niestety, w Polsce wciąż brakuje wystarczającej wiedzy lekarzy pierwszego kontaktu na temat diagnozowania i leczenia malarii, co prowadzi do zwiększonego ryzyka śmierci z powodu tej choroby.

Malaria to tylko jedna z wielu chorób przenoszonych przez komary. Inne choroby, takie jak denga, chikungunya czy zika, również są przenoszone przez te owady. Przez to komary są określane najbardziej zabójczymi zwierzętami na Ziemi.

Po co nam komary?

Jednak nie wszystkie komary roznoszą choroby. Szacuje się, że na Ziemi żyje ok. 3500 gatunków komarów i tylko niewielka część z nich żywi się krwią ssaków. Za przenoszenie chorób występujących u człowieka odpowiedzialne są samice komarów z rodzaju Anopheles, Culex i Aedes spp.

Mimo że komary są uciążliwe i znienawidzone, odgrywają bardzo ważną rolę w ekosystemach. Większość gatunków komarów odżywia się nektarem roślin, co czyni je ważnymi zapylaczami. Pomagają rozprzestrzeniać pyłek i wspierają rozmnażanie się wielu roślin. Są również często pożywieniem dla innych owadów, ptaków i ryb.

Komary mogą również pełnić rolę wskaźników ekologicznych. Występowanie lub liczba komarów mogą wskazywać na zmiany w ekosystemie, takie jak zanieczyszczenie wód, nadmierną ilość glonów w pobliskich stawach lub inne czynniki wpływające na jakość środowiska naturalnego. W ten sposób mogą być użyteczne dla naukowców badających zdrowie ekosystemów.

Jak się przed nimi chronić?

Walka z komarami jest trudna i wielu z nas doświadcza frustracji z powodu ukąszeń i swędzącej skóry. Istnieje wiele metod kontroli populacji komarów, w tym stosowanie środków owadobójczych, noszenie odzieży ochronnej, instalacja siatek przeciw komarom w oknach oraz eliminacja miejsce ze stojącą wodą (np. zbiorniki wodne, oczka wodne w ogrodach czy nawet niezakryte beczki z wodą opadową), które mogą służyć im jako miejsca rozrodu.

Ważne jest jednak, aby być świadomym ekologicznego wpływu tych środków na środowisko. Wiele komarów wykształciło odporność na powszechnie stosowane insektycydy, co stwarza wyzwanie w zwalczaniu ich populacji. Dlatego warto rozważyć również alternatywne metody kontroli populacji komarów, takie jak rozmieszczanie w zbiornikach wodnych ryb, które żywią się larwami komarów, czy stosowanie naturalnych repelentów roślinnych, które odstraszają komary. Warto też zwrócić uwagę na ochronę ptaków, takich jak na przykład jerzyki, które skutecznie regulują populację tych owadów.

Ważne jest również edukowanie społeczności na temat środków ochrony przed komarami. Wiedza na temat zachowań komarów, takich jak ich aktywność w różnych porach dnia czy preferencje pokarmowe, może pomóc w podejmowaniu skutecznych działań zapobiegawczych. Należy pamiętać, że ochrona przed komarami nie ogranicza się jedynie do wyeliminowania ukąszeń, ale również do ochrony przed chorobami, które mogą być przenoszone przez te owady.

Więcej informacji

Zobacz więcej